Wielki Czwartek rozpoczyna Triduum Paschalne – najświętszy czas w roku liturgicznym Kościoła. Trzy dni, które prowadzą nas od Wieczernika, przez Golgotę, aż po radość Zmartwychwstania. Wielki Czwartek, Wielki Piątek, Wielka Sobota i Wigilia Paschalna to nie tylko wspomnienie wydarzeń sprzed dwóch tysięcy lat, lecz rzeczywistość duchowa, w której Chrystus zaprasza nas do uczestnictwa w swojej ofierze i zwycięstwie nad śmiercią.
W tych dniach Kościół skupia się na trzech wielkich darach Chrystusa: Eucharystii, kapłaństwie i przykazaniu miłości, a także na tajemnicy krzyża i radości Zmartwychwstania. To czas modlitwy, refleksji i duchowego odnowienia.
W Wielki Czwartek w godzinach porannych biskup wraz z prezbiterium sprawuje Mszę Krzyżma Świętego, będącą znakiem jedności Kościoła. Podczas tej liturgii konsekrowane jest krzyżmo święte oraz błogosławione oleje chorych i katechumenów. Krzyżmo używane jest w sakramentach chrztu, bierzmowania i święceń. Jest znakiem działania Ducha Świętego i przynależności do Chrystusa – Pomazańca Ojca. Kapłani odnawiają przyrzeczenia złożone w dniu święceń, a cały Kościół modli się za swoich duszpasterzy.
Wieczorna liturgia Wielkiego Czwartku prowadzi nas do Wieczernika, gdzie Chrystus objawił najgłębszy sens swojej misji: miłość aż do końca, która wyraża się w darze Eucharystii, kapłaństwa i służby wobec człowieka. Nie jest to jedynie wspomnienie wydarzeń sprzed dwóch tysięcy lat. W liturgii Kościoła Wieczernik staje się rzeczywistością obecną „tu i teraz”. Chrystus ponownie gromadzi swój lud, karmi go swoim Ciałem i uczy drogi miłości.
W Wieczerniku zostały wypełnione zapowiedzi Starego Przymierza. Ostatnia wieczerza nie była zwykłym posiłkiem. Była wieczerzą paschalną, która upamiętniała wyzwolenie Izraela z niewoli egipskiej. Tamta noc była początkiem wolności narodu wybranego. Chrystus nadaje temu wydarzeniu nowy sens. Sam staje się Barankiem Paschalnym Nowego Przymierza. Tak jak krew baranka chroniła Izraelitów przed śmiercią, tak krew Chrystusa przynosi zbawienie całemu światu. Od tej chwili Pascha oznacza przejście ze śmierci do życia – nie tylko w wymiarze historycznym, ale duchowym i sakramentalnym.
W Wieczerniku Chrystus ustanowił Eucharystię, stając się obecnym pośród swego ludu. Podczas ostatniej wieczerzy Jezus bierze chleb i wino i wypowiada słowa: „To jest Ciało moje za was wydane”, „To jest kielich Krwi mojej Nowego i wiecznego Przymierza”. Nie są to słowa symboliczne. Kościół wierzy, że w Eucharystii Chrystus pozostaje realnie obecny pośród swojego ludu. Każda Msza Święta jest uobecnieniem tej samej Ofiary Chrystusa – tej, która rozpoczęła się w Wieczerniku i dopełniła na krzyżu. Dlatego Wielki Czwartek jest szczególnym dniem wdzięczności za dar Eucharystii – pokarm życia wiecznego, znak jedności Kościoła i źródło jego duchowej siły.
W Wieczerniku został też ustanowiony sakrament kapłaństwa, będący służbą dla Eucharystii. To tutaj Chrystus wypowiada także słowa: „To czyńcie na moją pamiątkę”. Są one skierowane do apostołów i oznaczają ustanowienie sakramentu kapłaństwa. Kapłan nie działa w liturgii we własnym imieniu, lecz w osobie Chrystusa (in persona Christi). Dzięki tej posłudze Eucharystia może być sprawowana w Kościele przez wszystkie pokolenia. Wielki Czwartek jest więc dniem szczególnej modlitwy za kapłanów – o ich świętość, wierność i odwagę w głoszeniu Ewangelii.
Podczas liturgii Wielkiego Czwartku sprawowany jest też obrzęd mandatum, będący wypełnieniem przykazania miłości. Ewangelia według św. Jana przekazuje wydarzenie umycia nóg apostołom. Ten gest ma głęboki sens teologiczny. W czasach Jezusa była to czynność zarezerwowana dla sług. Chrystus – Pan i Nauczyciel – pochyla się przed uczniami, aby pokazać, że prawdziwa wielkość rodzi się z miłości i służby. Następnie mówi: „Dałem wam przykład, abyście i wy tak czynili, jak Ja wam uczyniłem” oraz „Przykazanie nowe daję wam, abyście się wzajemnie miłowali”. Mandatum – czyli przykazanie miłości – jest sercem chrześcijańskiego życia. Eucharystia i miłość bliźniego są nierozdzielne.
Kolejnym rozdziałem wielkoczwartkowej liturgii jest modlitwa Jezusa w Ogrodzie Oliwnym,nazywana też godziną czuwania Kościoła. Po ostatniej wieczerzy Jezus udaje się do Ogrodu Oliwnego. Tam przeżywa dramat samotności i lęku, ale pozostaje posłuszny woli Ojca: „Ojcze, nie moja wola, lecz Twoja niech się stanie”. Przeniesienie Najświętszego Sakramentu do tzw. ciemnicy przypomina właśnie tę modlitwę Jezusa oraz Jego pojmanie. Kościół zaprasza wiernych do adoracji – do czuwania razem z Chrystusem. Jest to odpowiedź na Jego pytanie skierowane do uczniów: „Tak jednej godziny nie mogliście czuwać ze Mną?”.
Liturgia Wielkiego Czwartku to początek jednej wielkiej celebracji Paschy. Msza Wieczerzy Pańskiej nie kończy się błogosławieństwem. Rozpoczyna ona jedną wielką liturgię Triduum Paschalnego, która obejmuje Wielki Piątek, Wigilię Paschalną i Niedzielę Zmartwychwstania. Milkną organy, dzwony i dzwonki. Ołtarz zostaje obnażony. Kościół wchodzi w czas ciszy i czuwania. To znak, że rozpoczyna się godzina Jezusa.
Zaproszenie do czuwania z Chrystusem
Wielki Czwartek jest zaproszeniem do wdzięczności za Eucharystię, kapłaństwo i dar wspólnoty Kościoła. Jest także wezwaniem do nawrócenia serca i odnowienia przykazania miłości w codziennym życiu. Niech udział w liturgii tego dnia oraz adoracja Najświętszego Sakramentu pomogą nam głębiej wejść w tajemnicę Paschy Chrystusa i przygotować serca na radość Zmartwychwstania.
W średzkiej Bazylice Mniejszej Msza Wieczerzy Pańskiej rozpocznie się o godz. 19.00. Po jej zakończeniu rozpocznie się całonocna adoracja Pana Jezusa.Niech będzie to dla nas czas modlitwy, ciszy i towarzyszenia Chrystusowi w Jego drodze ku zbawieniu świata.