Strona główna / Co przed nami ... / Święta Urszula Ledóchowska – apostołka uśmiechu

Święta Urszula Ledóchowska – apostołka uśmiechu

blank

Św. Urszula Ledóchowska, 1936 (Siostry Urszulanki Serca Jezusa Konającego, CC BY-SA 4.0 Wikimedia Commons)

Urszula Ledóchowska a właściwie Julia Maria Ledóchowska, której wspomnienie obchodzimy 29 maja, urodziła się 17 kwietnia 1865 roku w Loosdorf w Austrii, w rodzinie o polsko-szwajcarskich korzeniach. Jej ojciec, Antoni Ledóchowski, był polskim emigrantem politycznym, natomiast matka Józefina Salis-Zizers pochodziła ze szwajcarskiej arystokracji. Atmosfera rodzinnego domu, głęboko religijna i pełna wzajemnej życzliwości, wywarła ogromny wpływ na jej późniejszą duchowość oraz sposób patrzenia na człowieka. Julia była drugim z siedmiorga dzieci państwa Ledóchowskich.

W młodości Julia odebrała staranne wykształcenie. Uczyła się języków obcych, literatury, muzyki i malarstwa. W 1883 roku rodzina przeprowadziła się do Lipnicy Murowanej pod Bochnią. W tym czasie dojrzewało jej powołanie zakonne. W wieku 21 lat wstąpiła do klasztoru urszulanek w Krakowie, gdzie przyjęła imię Urszula. Już od początku życia zakonnego wyróżniała się pogodą ducha, inteligencją oraz talentem pedagogicznym.

Najważniejszym polem jej działalności stało się wychowanie dzieci i młodzieży. Pracowała jako nauczycielka i wychowawczyni w szkole prowadzonej przez urszulanki. Jej metoda pedagogiczna opierała się na szacunku wobec wychowanka, cierpliwości oraz budowaniu atmosfery zaufania. Uważała, że wychowanie powinno prowadzić nie tylko do zdobywania wiedzy, lecz przede wszystkim do kształtowania sumienia i odpowiedzialności za drugiego człowieka. Wśród uczennic była znana z indywidualnego podejścia i serdeczności.

W roku 1904 została przełożoną klasztoru krakowskiego, a przełomowym momentem w jej życiu był wyjazd do Petersburga w 1907 roku. Za zgodą papieża Piusa X objęła tam kierownictwo internatu dla dziewcząt przy polskim gimnazjum św. Katarzyny. W carskiej Rosji działalność katolicka była ograniczana, dlatego Urszula musiała działać z wielką roztropnością. Oprócz pracy wychowawczej organizowała katechezę, spotkania religijne oraz pomoc duchową dla Polaków żyjących na emigracji. W 1910 roku założyła nad Zatoką Fińską dom zakonny i nowoczesne gimnazjum dla dziewcząt.

Jej działalność duszpasterska miała charakter bardzo praktyczny. Nie ograniczała się do modlitwy i nauczania religii, ale obejmowała też troskę o codzienne potrzeby ludzi. Szczególną uwagę poświęcała ubogim, sierotom i emigrantom. Uważała, że chrześcijaństwo powinno wyrażać się w konkretnych czynach miłości i solidarności. Ta postawa sprawiła, że zyskała opinię osoby niezwykle otwartej i pełnej dobroci. Matka Urszula, przynaglona miłością Chrystusa, nawiązała też szybko kontakt z miejscową ludnością protestancką, a katolicka kaplica domu stała się miejscem modlitwy również dla Finów – w ich własnym języku.

Wybuch I wojny światowej w 1914 roku spowodował wydalenie matki Urszuli, jako obywatelki austriackiej, z Rosji. Udała się ona do krajów skandynawskich – najpierw do Szwecji, a później do Danii. Okres ten był wyjątkowo intensywny pod względem apostolskim i społecznym. Organizowała szkoły dla dziewcząt, ochronki dla sierot oraz pomoc dla polskich emigrantów i ofiar wojny. Jednocześnie prowadziła liczne odczyty i spotkania poświęcone sprawie polskiej. Dzięki jej działalności opinia publiczna w Skandynawii zaczęła szerzej interesować się losem Polski pozbawionej niepodległości. Z tego powodu bywa nazywana „matką polskiej niepodległości”.

W 1920 roku, dzięki ofiarności norweskiego konsula B. A. Stolt-Nielsena, został zakupiony majątek w Pniewach. Tu osiedliła się petersburska wspólnota urszulanek po kilkuletniej wędrówce. Powstał pierwszy dom szarych urszulanek, dom macierzysty.

Wkrótce potem Stolica Apostolska dała pozwolenie na przekształcenie wspólnoty klasztoru petersburskiego w apostolskie Zgromadzenie Sióstr Urszulanek Serca Jezusa Konającego. Charyzmat zgromadzenia opierał się na pracy wychowawczej, apostolskiej i społecznej. Siostry prowadziły szkoły, internaty, domy dziecka, ochronki, kuchnie dla ubogich oraz działalność katechetyczną. Urszula uważała, że zakonnica powinna być blisko ludzi i odpowiadać na aktualne potrzeby społeczne, formowała siostry do umiłowania Boga ponad wszystko, pragnąc, aby żyły w prostocie, były pokorne, a równocześnie pełne poświęcenia i twórcze w służbie innym, zwłaszcza dzieciom i młodzieży. Uśmiech, pogodę ducha i dobroć uważała za szczególnie wiarygodne świadectwo więzi z Chrystusem. Spalała się miłością do Jezusa Chrystusa i ta miłość pozwala jej kochać każdego człowieka, bez względu na wyznanie, przekonania, pozycję.

Jej duchowość koncentrowała się wokół Serca Jezusa Konającego. Podkreślała wartość codziennej pracy, pogody ducha i miłości bliźniego. Znana była z powiedzenia, że świętość nie polega na nadzwyczajnych czynach, lecz na wiernym pełnieniu obowiązków z miłością. Nazywano ją często „apostołką uśmiechu”, ponieważ nawet w trudnych sytuacjach starała się zachować radość i nadzieję.

W ostatnich latach życia nadal intensywnie pracowała. Zakładała nowe placówki zakonne, pisała książki i teksty duchowe, wspierała rozwój Krucjaty Eucharystycznej dla dzieci oraz troszczyła się o formację sióstr. W chwili jej śmierci zgromadzenie liczyło już kilkadziesiąt wspólnot w Polsce i za granicą. Zmarła 29 maja 1939 roku w Rzymie.

Beatyfikował ją papież Jan Paweł II w 1983 roku w Poznaniu. W roku 1989 zachowane od zniszczenia ciało bł. Urszuli zostało przewiezione z Rzymu do Pniew i złożone w kaplicy domu macierzystego. Jej kanonizacja odbyła się w 2003 roku w Rzymie.

Dziś św. Urszula Ledóchowska jest patronką nauczycieli, wychowawców, dzieci i emigrantów. Pozostaje jedną z najwybitniejszych postaci polskiego Kościoła XX wieku – kobietą, która połączyła głęboką duchowość z nowoczesnym podejściem do wychowania i działalności społecznej.

Tagi: