11 sierpnia obchodzimy wspomnienie św. Filomeny. Warto więc w tym dniu zatrzymać się na chwilę i wspomnieć kilka słów o tej niezwykłej świętej, której kult przez lata rozprzestrzenił się po całym świecie i której wierni przypisywali wiele łask otrzymanych za jej wstawiennictwem.
Święta Filomena jest jedną z tych postaci, które od wieków otaczane są szczególną czcią. Choć informacje o jej życiu są skąpe i w dużej mierze opierają się na tradycji związanej z odkryciem jej grobu, jej postać stała się dla wielu chrześcijan symbolem czystości, odwagi, wierności Chrystusowi i ufności w Bożą pomoc.
Młoda męczennica, która podbiła serca wielkich świętych 🌸
Święta Filomena to postać owiana legendą, ale jej kult przez wieki zdobył ogromną popularność na całym świecie. Ta młoda chrześcijanka z pierwszych wieków stała się symbolem czystości, odwagi i bezwzględnej wierności Chrystusowi aż do męczeńskiej śmierci.
- Królewskie korzenie, grób i symbole: Według tradycji pochodząca z królewskiego rodu męczennica, której odkryty w rzymskich katakumbach grób z symbolami kotwicy, strzał, palmy i lilii dał początek dynamicznemu rozwojowi jej kultu.
- Czczili ją wielcy: Święty Jan Maria Vianney przypisywał jej wszystkie cuda w swojej parafii, a uzdrowiona za jej wstawiennictwem błogosławiona Paulina Jaricot uczyniła ją centralnym punktem swojej duchowości.
- Patronka w każdej potrzebie: Opiekunka matek, dzieci, zdających egzaminy oraz osób zmagających się z trudnościami finansowymi i życiowymi.
Potężna orędowniczka, która pokazuje, że świętość zaczyna się od jednego, odważnego „tak” powiedzianego Bogu.
Młoda dziewczyna, która nie wyrzekła się Chrystusa
Według tradycji Filomena była młodą chrześcijanką, która poniosła śmierć męczeńską w pierwszych wiekach chrześcijaństwa. Miała pochodzić z królewskiego rodu i złożyć Bogu ślub czystości.
Tradycja mówi, że została poddana prześladowaniom, ponieważ nie chciała wyrzec się swojej wiary i zgodzić się na małżeństwo z cesarzem Dioklecjanem. Miała być poddawana kolejnym torturom, a ostatecznie ponieść śmierć za wierność Chrystusowi.
Na jej grobie w katakumbach św. Pryscylli w Rzymie znajdowały się symbole męczeństwa: kotwica, strzały, palma i lilia. Z czasem odczytano je jako znaki historii jej męczeństwa oraz jej czystości i zwycięstwa nad śmiercią. To właśnie odkrycie grobu Filomeny w 1802 roku rozpoczęło rozwój jej kultu, który w XIX wieku bardzo szybko rozszerzył się poza Rzym.
Święta Filomena – patronka w wielu potrzebach
Święta Filomena jest szczególnie bliska osobom, które w trudnych sytuacjach szukają pomocy i orędownictwa. Jest między innymi patronką Żywego Różańca, drugą patronką Królestwa Neapolu, a także szczęśliwych narodzin dzieci, matek i dzieci.
Wierni zwracają się do niej również w potrzebach finansowych i w sprawach związanych z prowadzeniem interesów, przed egzaminami, a także w intencji szkół i konwentów. Jest patronką zakonników, misji i nawróceń, czystości, spokojnej i szczęśliwej śmierci oraz katakumb.
Tak szeroki zakres próśb kierowanych za jej wstawiennictwem pokazuje, jak bardzo przez lata ludzie powierzali jej swoje codzienne troski – zarówno te wielkie, jak i pozornie małe.
Święty Jan Maria Vianney i jego niezwykła więź ze św. Filomeną
Wśród wielkich czcicieli św. Filomeny znalazł się św. Jan Maria Vianney, znany jako proboszcz z Ars. To właśnie on w ogromnym stopniu przyczynił się do rozpropagowania jej kultu we Francji. Proboszcz z Ars miał szczególne nabożeństwo do młodej męczennicy i przypisywał jej wiele łask otrzymanych przez wiernych. Co więcej, kiedy ludzie przypisywali jemu dokonywanie cudów, Vianney wskazywał na św. Filomenę. Miał mówić:
„Ja cudów nie czynię! Jestem tylko biednym nieukiem, co pasał owce!… Zwróćcie się do świętej Filomeny. Ilekroć prosiłem o co Boga przez jej przyczynę, zawsze byłem wysłuchany”.
Te słowa bardzo dobrze pokazują jego duchowość. Proboszcz z Ars nie chciał skupiać uwagi na sobie. Wskazywał na Boga i na świętych, prosząc, aby to ich wstawiennictwu powierzano ludzkie sprawy.
Święta Filomena i Żywy Różaniec
Z kultem św. Filomeny związana jest również bł. Paulina Jaricot, założycielka Żywego Różańca.
Paulina Jaricot miała doświadczyć uzdrowienia za wstawiennictwem św. Filomeny. Jej relacja z tą młodą męczennicą była bardzo szczególna, a kult świętej stał się ważnym elementem jej duchowości. Jaricot przypisywała św. Filomenie szczególną moc wstawienniczą. W jednym ze swoich świadectw przywołała słowa, które – według jej relacji – miały zostać wypowiedziane przez demony podczas egzorcyzmu:
„Dziewica i Męczennica, święta Filomena, jest naszym przeklętym wrogiem. Nabożeństwo do niej jest nową straszną bronią przeciw piekłu”.
Niezależnie od tego, jak odczytujemy to świadectwo, pokazuje ono ogromną gorliwość, z jaką Paulina Jaricot darzyła św. Filomenę. Dla niej była ona przede wszystkim potężną orędowniczką i przykładem całkowitego oddania Bogu.
Co może nam dziś powiedzieć św. Filomena?
Być może właśnie tutaj kryje się najważniejsze przesłanie tej młodej świętej.
Święta Filomena przypomina, że wiara nie jest tylko słowem, ale decyzją, której trzeba być wiernym również wtedy, gdy przychodzi trudność. Jej historia mówi o młodej dziewczynie, która nie pozwoliła, aby strach, presja czy cierpienie odebrały jej to, co uważała za najważniejsze – wierność Chrystusowi. Jej postać może być szczególnie bliska młodym ludziom. Pokazuje bowiem, że świętość nie jest zarezerwowana dla osób żyjących w odległych czasach czy dla wielkich teologów. Świętość może zaczynać się od prostego, ale bardzo trudnego „tak” powiedzianego Bogu. Możemy też prosić ją o wstawiennictwo w naszych codziennych sprawach: o zdrowie dzieci, szczęśliwe rozwiązanie, pomoc w trudnej sytuacji materialnej, zdanie egzaminu, nawrócenie bliskiej osoby czy łaskę wytrwania w wierze.
Młoda święta, która prowadzi do Chrystusa
Warto jednak pamiętać, że chrześcijańskie nabożeństwo do świętych zawsze prowadzi ostatecznie do Boga. Święci nie zastępują Chrystusa – są Jego świadkami i naszymi orędownikami. Dlatego wspominając św. Filomenę 11 sierpnia, możemy prosić ją przede wszystkim o to, aby pomogła nam być wiernymi Bogu tak, jak – według wielowiekowej tradycji Kościoła – ona pozostała Mu wierna aż do końca. Jej symbole – lilia, palma, kotwica i strzały – przypominają o czystości, męczeństwie, nadziei i zwycięstwie wiary.
Może więc warto właśnie dziś skierować do niej krótką modlitwę:
Święta Filomeno, Dziewico i Męczennico, którą Bóg tyloma cudami wsławia, którą Namiestnik Jezusa Chrystusa mianował Protektorką Żywego Różańca i Dzieci Maryi, pokaż nam coraz wyraźniej z niebiańskich wysokości, że głos tak święty jak twój musi być wysłuchany i że mamy prawo liczyć na twoją pomoc. Wystaraj się dla nas o łaskę wierności Jezusowi Chrystusowi, aż do śmierci. Amen.