W każdą środę, po wieczornej Mszy Świętej w naszej Bazylice, gromadzimy się na Nowennie do Matki Bożej Nieustającej Pomocy. Przynosimy Maryi nasze radości, troski, podziękowania i prośby. Czasem przychodzimy z konkretną intencją, a czasem po prostu z pragnieniem, aby być blisko Tej, którą Kościół nazywa Matką Nieustającej Pomocy. Skąd jednak wzięła się ta modlitwa? Dlaczego właśnie środa stała się dniem Nowenny? I jaka jest historia niezwykłego wizerunku Matki Bożej Nieustającej Pomocy?
Historia sięgająca wielu wieków
W centrum tego nabożeństwa znajduje się słynna ikona Matki Bożej Nieustającej Pomocy. Jej pochodzenie nie jest całkowicie pewne. Historycy najczęściej wiążą jej powstanie ze Wschodem chrześcijańskim i datują je na około XII–XIV wiek. Jest to ikona typu Hodegetria – Maryja wskazuje na Chrystusa jako Tego, który jest Drogą i Zbawieniem. Na obrazie widzimy Maryję trzymającą na rękach Dzieciątko Jezus. Jezus spogląda jednak nie na Matkę, lecz w stronę aniołów, którzy ukazują Mu narzędzia przyszłej Męki. Dziecię chwyta dłoń Maryi, jakby szukało u Niej oparcia. Właśnie w tym obrazie zawarta jest głęboka prawda o macierzyństwie Maryi. Ona nie usuwa cierpienia ani nie zastępuje Chrystusa. Prowadzi człowieka do swojego Syna i pomaga mu zaufać Bogu również wtedy, gdy droga staje się trudna.
Z Krety do Rzymu
Według przekazów ikona przez pewien czas znajdowała się na Krecie. W XV wieku została przywieziona do Rzymu. Od 1499 roku była otaczana szczególną czcią w kościele św. Mateusza, znajdującym się pomiędzy bazylikami św. Jana na Lateranie i Matki Bożej Większej. Przez kolejne stulecia przed obrazem modliło się wielu mieszkańców Rzymu. Jednak po zniszczeniu kościoła św. Mateusza ikona została przeniesiona do klasztoru augustianów i z czasem niemal całkowicie popadła w zapomnienie. Historia jednak na tym się nie kończyła.
„Uczyńcie Ją znaną całemu światu”
W XIX wieku teren, na którym wcześniej znajdował się kościół św. Mateusza, stał się miejscem budowy nowego kościoła redemptorystów pod wezwaniem św. Alfonsa Liguoriego. Redemptoryści dowiedzieli się o zapomnianym wizerunku. Szczególnie ważną rolę odegrał o. Michał Marchi, który jako młody człowiek znał klasztor augustianów i pamiętał opowieści o słynnej ikonie. Redemptoryści zwrócili się więc do papieża Piusa IX z prośbą o przekazanie obrazu. Papież wyraził zgodę 11 grudnia 1865 roku. Rok później, 26 kwietnia 1866 roku, odrestaurowana ikona została uroczyście umieszczona w kościele św. Alfonsa w Rzymie. W 1867 roku została uroczyście ukoronowana. Z przekazem tego wydarzenia związane są słowa przypisywane papieżowi Piusowi IX, który powierzając ikonę redemptorystom, miał powiedzieć: „Uczyńcie Ją znaną całemu światu”. Słowa te stały się dla redemptorystów szczególnym zadaniem i przyczyniły się do niezwykłego rozpowszechnienia kultu Matki Bożej Nieustającej Pomocy.
Jak narodziła się Nieustanna Nowenna?
Kult Matki Bożej Nieustającej Pomocy zaczął szybko rozszerzać się po świecie. Powstawały bractwa, świątynie i sanktuaria, w których wierni gromadzili się przed Jej wizerunkiem. Z czasem szczególnego znaczenia nabrała Nieustanna Nowenna. Sama nowenna jest starą formą modlitwy chrześcijańskiej. Jej nazwa pochodzi od łacińskiego słowa novem, czyli „dziewięć”. Tradycyjna nowenna trwa dziewięć dni i jest czasem szczególnie wytrwałej modlitwy, prośby, dziękczynienia i zawierzenia. W przypadku Matki Bożej Nieustającej Pomocy pojawiła się jednak wyjątkowa forma: nabożeństwo odprawiane regularnie, w określonym dniu tygodnia. Dzięki temu wierni nie musieli czekać na konkretną uroczystość czy święto. Każdego tygodnia mogli ponownie stanąć przed Maryją ze swoimi intencjami. Redemptoryści odegrali w rozwoju tego nabożeństwa ogromną rolę. To właśnie ich duszpasterstwo przyczyniło się do tego, że Nowenna stała się znana w wielu krajach i do dziś jest odprawiana w każdą środę w licznych parafiach na całym świecie.
Dlaczego „Nieustanna”?
Nazwa Matka Boża Nieustającej Pomocy nie oznacza, że Maryja jest źródłem łaski niezależnie od Boga. Wszystko, co otrzymujemy, pochodzi od Boga. Maryja natomiast jako Matka Jezusa i nasza Matka nieustannie wstawia się za swoimi dziećmi. Dlatego przychodzimy do Niej z ufnością. Nieustanna Pomoc oznacza, że możemy zwracać się do Maryi zawsze: w chwilach radości i smutku, zdrowia i choroby, sukcesów i porażek. Możemy przynosić Jej nasze rodziny, dzieci, małżeństwa, osoby chore, samotne i przeżywające trudności. Maryja nie mówi: „Poradzę sobie sama”. Ona wskazuje na Jezusa. To właśnie dlatego na ikonie Chrystus znajduje się w centrum. Maryja trzyma Go blisko siebie, a jednocześnie wskazuje na Niego jako na Tego, któremu mamy zaufać.
Dlaczego spotykamy się w środę?
W wielu miejscach na świecie środowy dzień został związany z cotygodniowym nabożeństwem do Matki Bożej Nieustającej Pomocy. Z biegiem czasu powstała piękna tradycja, w której kolejne pokolenia wiernych w tym samym dniu tygodnia przynoszą przed Maryję swoje intencje. Także w naszej Bazylice każda środa staje się więc dniem szczególnego zawierzenia. Po wieczornej Mszy Świętej zatrzymujemy się jeszcze na chwilę, aby wspólnie się modlić. Każdy może przynieść własną intencję – nawet taką, której nie potrafi wypowiedzieć słowami.
Może to być modlitwa za dziecko, które oddaliło się od Boga.
Za małżeństwo przeżywające kryzys.
Za osobę chorą.
Za zmarłych.
Za kogoś, kto szuka pracy.
Za rodzinę.
Za pokój serca.
Za nawrócenie.
Za rozwiązanie sprawy, której po ludzku nie potrafimy rozwiązać.
A przede wszystkim możemy powiedzieć Maryi po prostu: „Matko, pomóż mi zaufać Jezusowi”.
Świadectwo wiary wielu pokoleń
Historia Nowenny do Matki Bożej Nieustającej Pomocy pokazuje, że nabożeństwo to nie powstało jednego dnia. Kształtowało się przez lata wraz z rozwojem kultu ikony i działalnością redemptorystów. Od XIX wieku modlitwa przed wizerunkiem MBNP zaczęła obejmować kolejne kraje i kontynenty. Dziś trudno policzyć, ilu ludzi na całym świecie w każdą środę staje przed obrazem Maryi i powtarza słowa swoich próśb oraz podziękowań.
Także my jesteśmy częścią tej wielkiej wspólnoty modlitwy. Kiedy w środowy wieczór kończy się Msza Święta, a rozpoczyna się Nowenna, robimy coś, co chrześcijanie robią od pokoleń: przychodzimy do Matki i prosimy Ją, aby prowadziła nas do Jezusa. I może właśnie dlatego warto uczynić środową Nowennę stałym punktem naszego tygodnia. Nie tylko wtedy, gdy czegoś bardzo potrzebujemy. Także wtedy, gdy chcemy powiedzieć:
„Maryjo, dziękuję”.
„Maryjo, prowadź mnie”.
„Maryjo, pomóż mi zaufać”.
„Maryjo, bądź z nami”.
Bo Matka Boża Nieustającej Pomocy nieustannie przypomina nam o najważniejszym: Jezus jest blisko, a Jego Matka prowadzi nas do Niego.
Zapraszamy więc w każdą środę po wieczornej Mszy Świętej na Nowennę do Matki Bożej Nieustającej Pomocy. Przynieśmy Maryi nasze intencje i razem powierzajmy Jej nasze życie, nasze rodziny i całą wspólnotę Bazyliki.
Tekst nowenny dostępny w naszej zakładce modlitwy: https://bazylika.info/category/modlitwy/